29 มกราคม 2569 พลเอก เฉลิมชัย สิทธิสาท องคมนตรี ในฐานะประธานกรรมการบริหารมูลนิธิพัชรสุธาคชานุรักษ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์ เป็นประธานในการประชุมสื่อสารแผนปฏิบัติการโครงการพัชรสุธาคชานุรักษ์ ประจำปี 2569 เพื่อติดตามและขับเคลื่อนการดำเนินงานแก้ไขปัญหาความขัดแย้งระหว่างคนกับช้างป่าตามแนวทางพระราชดำริ มุ่งสร้างความสมดุลและความยั่งยืนในพื้นที่ป่ารอยต่อ 5 จังหวัด
ในการนี้ นายสุขี บุญสร้าง ผู้อำนวยการสำนักอนุรักษ์สัตว์ป่า พร้อมด้วยนายยศวัฒน์ เธียรสวัสดิ์ ผู้อำนวยการสำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 1 (ปราจีนบุรี) นายสราวุธ อุเทนรัตน์ ผู้อำนวยการสำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 2 (ศรีราชา) และหัวหน้าหน่วยงานภาคสนาม ได้นำเสนอแผนปฏิบัติการเชิงรุกประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 โดยมีประเด็นยุทธศาสตร์สำคัญที่ครอบคลุมการบริหารจัดการทั้งในพื้นที่ป่าและชุมชน
นายสุขี บุญสร้าง ได้รายงานความก้าวหน้าทางนวัตกรรมและการจัดการประชากรช้างป่า กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ประสบความสำเร็จในการให้วัคซีนช้างป่า จำนวน 3 ตัว ในการศึกษาวิจัยเพื่อควบคุมประชากรช้างป่า ตะวันออก โดยดำเนินการติดตามอาการหลังการฉีดต่อไป
โดยล่าสุดเมื่อวันที่ 26 มกราคมที่ผ่านมา ได้ดำเนินการฉีดวัคซีนคุมกำเนิดในช้างป่าเป้าหมายจำนวน 3 ตัว ซึ่งจากการติดตามผลในระยะแรกพบว่า ช้างมีสุขภาพปกติและไม่มีอาการแทรกซ้อน ถือเป็นก้าวสำคัญของการนำวิทยาศาสตร์มาใช้บริหารจัดการสัดส่วนประชากรสัตว์ป่าให้สมดุลกับพื้นที่อาศัย
นอกจากนี้ ยังได้รายงานความคืบหน้ากรณีการเคลื่อนย้าย “ช้างสีดอแก้ว” สู่ศูนย์ปรับพฤติกรรมช้างป่า สถานีเพาะเลี้ยงสัตว์ป่าช่องกล่ำบน เมื่อวันที่ 21 มกราคม เพื่อเข้าสู่กระบวนการปรับตัวภายใต้การดูแลของผู้เชี่ยวชาญอย่างใกล้ชิด
สำหรับ ปี พ.ศ. 2569 กรมอุทยานฯ ดำเนินงานภายใต้โครงการพัชรสุธาคชานุรักษ์ ชุดปฏิบัติการเฝ้าระวังและผลักดันช้างป่าจำนวน 31 ชุด พร้อมสนับสนุนครุภัณฑ์เทคโนโลยีเพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการปฏิบัติงานอีก 6 ชุด โดยเน้นการทำงานร่วมกับเครือข่ายชุมชนเฝ้าระวังช้างป่าและสัตว์ป่าออกนอกพื้นที่อนุรักษ์ จำนวน 95 เครือข่าย ควบคู่กับการยกระดับระบบแจ้งเตือนภัยล่วงหน้า (Early Warning System) ผ่านนวัตกรรม Digital Tracking และศูนย์ปฏิบัติการร่วมอาสาสมัคร เพื่อลดโอกาสการเผชิญหน้าและเพิ่มความปลอดภัยแก่ประชาชน
ในส่วนของการจัดการแหล่งอาหาร กรมอุทยานฯ ได้เร่งฟื้นฟูทุ่งหญ้า 550 ไร่ และปลูกพืชอาหารสัตว์ป่าอีก 200 ไร่ในเขตป่าลึก เพื่อดึงดูดช้างป่ากลับคืนสู่ถิ่นฐานเดิม ควบคู่ไปกับการดูแลคุณภาพชีวิตประชาชนตามระเบียบกรมอุทยานแห่งชาติฯ ว่าด้วยการจ่ายเงินช่วยเหลือเยียวยาผู้ได้รับผลกระทบจากช้างป่าจากงบกลาง พ.ศ. 2568 ซึ่งปัจจุบันได้มีการยื่นคำขอรับการช่วยเหลือจากประชาชนไปแล้วกว่า 706 ราย ครอบคลุมทั้งความเสียหายต่อชีวิต ร่างกาย พืลผลทางการเกษตร และทรัพย์สิน
นายสุขี กล่าวทิ้งท้ายว่า การดำเนินงานภายใต้โครงการพัชรสุธาคชานุรักษ์เป็นการบูรณาการร่วมกันระหว่างหน่วยงานรัฐและภาคประชาชน โดยยึดหลักการใช้องค์ความรู้ทางวิชาการและเทคโนโลยีมาประยุกต์ใช้ เพื่อให้เกิดความปลอดภัยทั้งต่อชีวิตช้างป่าและความเป็นอยู่ของประชาชน นำไปสู่การอยู่ร่วมกันอย่างสันติและยั่งยืนตามเป้าหมายของโครงการ.
ภาพ : สำนักอนุรักษ์สัตว์ป่า , สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 1 (ปราจีนบุรี) , สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 2 (ศรีราชา)