เมื่อวันที่ 6 มีนาคม 2569 นายอรรถพล เจริญชันษา อธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช เปิดเผยว่า นายสุชาติ ชมกลิ่น รองนายกและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ชื่นชมและแสดงความยินดีกับเจ้าหน้าที่อุทยานแห่งชาติดอยภูคา จังหวัดน่าน ที่ได้รับรางวัล เหรียญเงิน (Silver Award) จากการประกาศผลรางวัล Green Destinations Awards 2026 ซึ่งจัดขึ้นภายในงานมหกรรมส่งเสริมการท่องเที่ยวระดับโลก ITB Berlin 2026 ณ สหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนี รางวัลนี้ถือเป็นเครื่องยืนยันถึงศักยภาพและความมุ่งมั่นของกรมอุทยานฯในการบริหารจัดการพื้นที่คุ้มครองอย่างยั่งยืน และเป็นครั้งแรกที่อุทยานแห่งชาติของไทยได้รับรางวัลในระดับสากลจากเวทีนี้
นายอรรถพล เจริญชันษา กล่าวว่า “รางวัล Green Destinations Awards 2026 เหรียญเงินที่อุทยานแห่งชาติดอยภูคาได้รับนี้ เป็นเครื่องพิสูจน์ถึงศักยภาพอันโดดเด่นในการบริหารจัดการพื้นที่คุ้มครองอย่างยั่งยืนของประเทศไทย และเป็นความภาคภูมิใจอย่างยิ่งที่อุทยานแห่งชาติดอยภูคาได้สร้างประวัติศาสตร์เป็น อุทยานแห่งชาติแห่งแรกของประเทศไทย ที่ได้รับเกียรติยศนี้ ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงความร่วมมืออันแข็งแกร่งระหว่างเจ้าหน้าที่อุทยานฯ และชุมชนท้องถิ่นในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและวัฒนธรรมอย่างยั่งยืน”
ด้านนายรณกฤต จักร์เงิน หัวหน้าอุทยานแห่งชาติดอยภูคา ได้ให้ข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับเกณฑ์การตัดสินที่เข้มงวดของรางวัล Green Destinations Award ซึ่งจัดโดย Green Destinations Foundation โดยผู้สมัครจะต้องผ่านการประเมินอย่างละเอียดตาม 84 ตัวชี้วัดสำคัญ ครอบคลุม 5 ด้านหลัก ได้แก่
- การอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและธรรมชาติ : การรักษาความหลากหลายทางชีวภาพและระบบนิเวศ
- การคุ้มครองคุณค่าทางวัฒนธรรม : การสืบสานและส่งเสริมอัตลักษณ์ท้องถิ่น
- การมีส่วนร่วมของชุมชน : การสร้างรายได้และเสริมสร้างอำนาจการตัดสินใจให้แก่คนในพื้นที่
- การพัฒนาเศรษฐกิจท้องถิ่น : การส่งเสริมผลิตภัณฑ์และบริการที่เป็นเอกลักษณ์ของชุมชน
- การบริหารจัดการท่องเที่ยวอย่างรับผิดชอบ : การจำกัดจำนวนนักท่องเที่ยวและการจัดการขยะอย่างเป็นระบบและมีประสิทธิภาพ
ปัจจัยสำคัญที่ทำให้คณะกรรมการระดับโลกให้การยอมรับและมอบรางวัลนี้ คือการปรับเปลี่ยนโมเดลการท่องเที่ยวของอุทยานฯ สู่รูปแบบใหม่ที่เน้นการสร้างจิตสำนึกและความตระหนักรู้ด้านการอนุรักษ์ ผ่านโครงการริเริ่มอย่าง “โรงเรียนนักเดินป่า” โครงการนี้ได้เปลี่ยนบทบาทของนักท่องเที่ยวจากเพียง “ผู้มาเยือน” (Visitor) ให้กลายเป็น “ผู้เรียนรู้” (Learner) และ “ผู้พิทักษ์” (Protector) ซึ่งถือเป็นหัวใจสำคัญของการอนุรักษ์ในศตวรรษที่ 21
ความสำเร็จของอุทยานแห่งชาติดอยภูคาในครั้งนี้ ถือเป็นฟันเฟืองสำคัญภายใต้แผนยุทธศาสตร์ “Thailand Green Tourism Plan 2030” ซึ่งกรมอุทยานแห่งชาติฯ ได้ดำเนินงานมาอย่างต่อเนื่องตั้งแต่ปี 2568 โดยมีเป้าหมายหลักในการยกระดับมาตรฐานการบริหารจัดการอุทยานแห่งชาติทั่วประเทศให้ทัดเทียมระดับสากล เพื่อธำรงรักษาทรัพยากรธรรมชาติอันสมบูรณ์และเป็นมรดกอันล้ำค่าให้แก่คนรุ่นหลังสืบไป
สำหรับอุทยานแห่งชาติดอยภูคา ตั้งอยู่ในพื้นที่เทือกเขาสูงสลับซับซ้อนของจังหวัดน่าน ครอบคลุมพื้นที่กว่า 1,065,000 ไร่ ใน 8 อำเภอ โดยมียอดดดอยภูคาเป็น จุดสูงสุดที่ความสูง 1,980 เมตรจากระดับน้ำทะเล พื้นที่แห่งนี้มีความสำคัญอย่างยิ่งในฐานะบำตันน้ำชั้น 1A ของแม่น้ำน่าน และเป็นแหล่งอาศัยของพรรณไม้หายากระดับโลกที่โดดเด่นที่สุดคือ “ต้นชมพูภูคา” ซึ่งพบได้เพียงแห่งเดียวในโลกที่อุทยานฯ แห่งนี้ โดยจะออกดอกสีชมพูบานสะพรั่งเป็นช่อสวยงามในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ถึงมีนาคมของทุกปี นอกจากนี้ ยังมี “เต่าร้างยักษ์” ปาล์มสายพันธุ์หายากที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในตระกูลเดียวกัน และนกหายากกว่า 200 ชนิดที่ดึงดูดนักท่องเที่ยวจากทั่วโลก.
